Unit 2 Development Person

 

1.     G. Stanley Hall บิดาแห่งการศึกษาเรื่องเด็ก

2.       Gevelopment หมายถึง กระบวนการเปลี่ยนแปลงในด้านต่างๆ ของมนุษย์ตั้งแต่ปฎิสนธิจนชราอย่างมีระบบแบบแผนยาวนานต่อเนื่องกันไปทั้งด้านปริมาณและคุณภาพจนพึ่งตนเองได้

*กระบวนการเปลี่ยนแปลงเป็นไปได้ 3 ระบบคือ เพิ่มขึ้น เสื่อม คงที่

*พัฒนาการแบ่งออกเป็น 4 ด้าน 1. ด้านร่างกาย physical development

                                   2. ด้านอารมณ์ emotional development

                                   3. ด้านสังคม social development

                                   4. ด้านสติปัญญา cognitive development

3. ความเจริญงอกงาม growth หมายถึง การเปลี่ยนแปลงทางด้านปริมาณที่เพิ่มขึ้นมากขึ้นซึ่งไม่ได้เกิดจากการเรียนรู้แต่เกิดจากสภาพแวดล้อมทีละน้อยและมีความคงทนถาวรไม่เกี่ยวข้องกับวัฒนาธรรม เช่น ขนาดกายใหญ่ขึ้น น้ำหนัก ความสูงเพิ่มขึ้น

4. วุฒิภาวะ maturation หมายถึงการเปลี่ยนแปลงอันเนื่องมาจากความเจริญงอกงามทางด้านร่างกาย วุฒิภาวะจะต้องเป็นไปตามแบบแผนโดยลำดับไม่มีการข้ามขึ้น

5. การเรียนรู้ หมายถึง การเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมอันเนื่องมาจากประสบการณ์และพฤติกรรม ที่เปลี่ยนแปลงนั้นมีลักษณะค่อนข้างถาวร หลังการเรียนรู้พฤติกรรมเปลี่ยนค่อนข้างถาวร

*วุฒิภาวะสัมพันธ์กับการเรียนรู้ คือ การเรียนรู้ก่อนจะเกิดต้องมีวุฒิภาวะในเรื่องนั้น

6. ความพร้อม readiness หมายถึง สภาวะที่จะเรียนสิ่งใดบรรลุผลโดยขึ้นอยู่กับ วุฒิภาวะ การฝึกฝน ความสนใจแรงจูงใจ

หลักการของการพัฒนา

1.       องค์ประกอบของพัฒนาการ

วุฒิภาวะ+ การเรียนรู้ =  พัฒนาการ

2.       หลักของพัฒนาการ

2.1   พัฒนาการมีลำดับขั้นตอน ไม่มีการข้ามขั้น

-พัฒนาการทางกายเป็นตัวนำพัฒนาการด้านอื่นๆ

-พัฒนาการด้านรูปธรรมก่อนนามธรรม

-พัฒนาการส่วนใหญ่ก่อนส่วนเล็ก

-พัฒนาการส่วยหยาบก่อนส่วนละเอียด

2.2 ทิศทางการพัฒนาทางกายเป็นไปตามแนวทางที่แน่นอน

        -เกิดที่ส่วนหัวก่อนแล้วจึงสู่ลำตัว ขา

        -เริ่มจากส่วนใกล้สู่ไกล เริ่มจากแกนกลางร่างกายสู่ข้างนอกถึงปลายสุด

        -เริ่มพัฒนารูปแบบทั่วๆไปก่อนจึงสู่รูปแบบที่เป็นแบบเฉพาะ

2.3 อัตราการพัฒนาของคนไม่ท่ากัน

2.4 เป็นไปตามแบบเฉพาะของตน

2.5 อัตราพัฒนาการแต่ละส่วนของร่างกายไม่เท่ากัน

2.6 คุณสมบัติของพัฒนาการด้านต่างๆ มีความสัมพันธ์กับร่างกายดี มักมีอารมณ์ดี

2.7 ลักษณะพัฒนาการมี 3 แบบ งอกงามขึ้น เสื่อมถอย คงที่

2.8 มนุษย์ต้องปรับตัวเพื่อรักษาสภาวะสมดุลให้กายและจิตอยู่ในสภาวะปกติ

3. การแบ่งวัย Elizabeth Hurlock

                1. วัยก่อนคลอด Prenatal ตั้งแต่ตั้งครรภ์-คลอด

                       2. วัยทารกแรกเกิด infancy ตั้งแต่เกิด-สัปดาห์ที 2

                3. วัยทารกตอนปลาย babyhood  ตั้งแต่สิ้นสุดสัปดาห์ที่ 2 –สิ้นสุดปีที่2

                4. วัยเด็กตอนต้น Early childhood 2-6 ขวบ

                       5. วัยเด็กตอนปลาย latechildhood 6-10 ขวบ

                       6. วัยแรกรุ่น puberty or preadolescence 10,12-13,14 ขวบ

                       7. วัยรุ่น adolescence 13,14-21

                8. วัยผู้ใหญ่ตอนต้น early adulthood 20-40 ปี

                       9.วัยกลางคน middle age 40-60 ปี

                       10. วัยชรา old age or senescence 60 ปีขึ้นไป

1. วัยก่อนคลอด มีพัฒนาการ 3 ระยะ

                -ระยะไข่ ตั้งแต่ปฏิสนธิ 2 สัปดาห์จนกลายเป็นเซลล์ผสมที่สมบูรณ์ไปฝังที่มดลูก

                -ระยะมดลูก ฝังที่มดลูก 8 สัปดาห์ แล้วขยายเซลล์อย่างรวดเร็วเริ่มจากหัวก่อนระยะนี้มีขนาดเท่าปลายเข็มหมุดกลายเป็นมนุษย์ขนาด 1 นิ้ว

                -ระยะตัวอ่อน ตั้งแต่เดือนที่ 2 หลังจากผสมพันธ์ของเซลล์สืบพันธ์จนกระทั่งคลอด

                *วัยนี้เป็นวัยที่รับลักษณะพื้นฐานของชีวิตจากบรรพบุรุษอันเปลี่ยนแปลงไม่ได้เช่น ด้านอารมณ์ บุคลิกภาพ บางอย่างสามารถถ่ายทอดจากมารดาสู่ลูกตั้งแต่วัยนี้

2. วัยทารก แบ่งออกเป็น 2 วัย

                2.1 วัยทารกแรกเกิดตั้งแต่คลอด-2 สัปดาห์ต้องปรับตัวให้เข้ากับสิ่งแวดล้อมใหม่นอกครรภ์ ส่วนอารมณ์มี 2 ประเภท อารมณ์ดีกับเสีย ขึ้นอยู่กับการตอบสนอง

                2.2 วัยทารกตอนปลาย พัฒนาด้านร่างกายอย่างรวดเร็ว ไม่ค่อยอยู่นิ่งกินอาหารด้วยวิธีดูดกลืน ,โกธร กล้า อยากรู้อยากเห็น หรรษา

3. วัยเด็กตอนต้น(ก่อนเรียน)  

ช่างปฏิเสธอยากเป็นอิสระอยากเป็นตัวของตัวเอง หัวดื้อ ช่างซักถาม *พัฒนาด้านร่างกายลดลงกว่าวัยทารก แต่เป็นไปอย่างรวดเร็ว เข้าใจสัญลักษณ์ แยกของสองสิ่งได้ ชอบซักถาม พูดยังไม่ชัดเจน ชอบพูด 2 พยางค์ อะไร ทำไม *ของใคร โดยไม่ฟังคำตอบชอบพูดซ้ำๆๆเข้าใจตนเองเป็นบุคคลหนึ่ง ผูกพันกับเพื่อนมากขึ้น บางคนชอบเล่นคนเดียว *อารมณ์รุนแรง เปลี่ยนแปลงง่าย หงุดหงิด อวดดื้อ ถือดี กลัว อิจฉา ก้าวร้าว

4. วัยตอนปลาย (วัยเรียน)

                *พัฒนาด้านร่างกายเป็นไปได้ช้าแต่สม่ำเสมอ*กระตือรือร้นที่จะเรียนพูดมากกว่าเขียน เข้าใจความคิดรอบยอดคำว่า “ผิด”  “ถูก” *กลัวสิ่งที่สมเหตุสมผล*รู้สึกสงสารและเห็นอกเห็นใจ*เริ่มออกบ้านไปสู่หน่วยสังคม

5. วัยแรกรุ่น

                *เติบโตถึงขีดสุดเพื่อทำหน้าที่อย่างเต็มที่ลักษณะทุติยภูมิทางเพศ secondary sexual characteristics แบ่งออกเป็น 3 ระยะ

                5.1 Pre-pubescence สะโพกขยาย มีหน้าอก ชายเสียงแตก แต่อวัยวะยังไม่เริ่มเติบโต

                5.2 Pubescence ยังพัฒนาต่อไป อวัยวะสืบพันธ์เริ่มทำหน้าที่แต่ยังไม่สมบูรณ์ หญิงเริ่มมีประจำเดือน ชายเริ่มผลิตเซลล์สืบพันธ์

                5.3 Post-pubescence อวัยวะเพศทำหน้าที่ของมันได้ กำลังย่างเข้าสู่วัยรุ่นต่อมไทรอย มีอิทธิพลต่อการเจริญเติบโต คือเป็นต่อมที่ส่งสาร(ฮอร์โมน) ที่ผลิตขึ้นตามกระแสโลหิตได้แก่

                -ต่อมพิตูอิทารี pituitary gland (ต่อมใต้สมอง) สร้างฮอร์โมนควบคุมการเติบโตร่างกาย ต่อมไทรอย,ต่อมอดรีนาล,รังไข่,ต่อมน้ำนม,อัณฑะ และควบคุมการตกไข่

                -ต่อมไพเนี่ยลpineal gland สร้างฮอร์โมนควบคุมเป็นหนุ่มสาว

                -ต่อมแพนครีส pancreas gland สร้างฮอร์โมนอินซูลินควบคุมน้ำตาลในเลือด

                -ต่อมอดรีนาล adrend gland สร้างฮอร์โมนอดรีนาลเมื่อโกธรหรือตกใจ

                -ต่อมพาราไทรอยด์ parathyroid มี 4 ต่อมหลักๆ อยู่ 2 ข้างของต่อมไทรอยด์ทำหน้าที่เกี่ยวกับกระดูก ฟันและเลือดควบคุมการตื่นเต้น

                -ต่อมไทมัสthymus gland สร้างฮอร์โมนควบคุมไม่ให้เด็กมีความรู้สึกทางเพศเร็ว

                -ต่อมเพศ sex gland สร้างฮอร์โมนควบคุมการมีระดู

*ให้ความสำคัญกับเพื่อนร่วมวัย จับกลุ่มกัน เริ่มมีเพื่อนต่างวัย

*วุ่นวาย เปลี่ยนแปลงง่าย สับสน อ่อนไหว

*ชอบวิภาควิจารณ์ ชอบทายปัญหา ท้าทายจินตนาการ มีความคิดเฟอเฟค

6. วัยรุ่น

                -พัฒนาการด้านร่างกายช้าลง

                -อารมณ์พายุบุแคบ เกิดขึ้นทุกแบบ

                -สัมพันธ์กับเพื่อนเข้มข้นสูงสุด เลียนแบบผู้ที่ตนชอบ

                -ความสามรถเพิ่มขึ้นคิดในทางนามธรรม

7. วัยผู้ใหญ่ตอนต้น ควบคุมอารมณ์ได้ดี มีความแน่ใจและมั่นคงทางจิตใจ

8. วัยกลางคน สมรรถภาพทางกายเริ่มพัฒนาในทางเสื่อมถอยรับรู้ช้า การเคลื่อนไหวว่องไวน้อย เจ็บปวดง่าย สายตาเปลี่ยนรูปร่างเปลี่ยน

9. วัยชรา ร่างกายทำงานไม่ดี เหนื่อยง่ายน้ำหนักสมองลด คุณภาพสมองทำงานเสื่อมกังวลใจน้อย เหงา